ตามที่มีประเด็นในสื่อออนไลน์เกี่ยวกับการส่งข้อสอบ RT ล่วงหน้า ซึ่งเกรงว่าจะส่งผลต่อการรั่วไหลของข้อสอบที่ใช้ในการทดสอบและอาจจะมีการแอบนำข้อสอบไปติวให้เด็กนั้น ดร. วิษณุ ทรัพย์สมบัติ รองเลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน(กพฐ.) ได้สื่อสารไปถึงผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ทั่วประเทศ ใจความว่า
เรียน ท่านผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา
สพฐ. ขอนำเรียนข้อมูลการดำเนินงานการประเมินความสามารถด้านการอ่าน (RT) ประจำปีการศึกษา 2568 ใน 3 ประเด็นสำคัญ ดังนี้
1. การพัฒนาข้อสอบ RT
การพัฒนาสร้างข้อสอบคู่ขนาน (Parallel Tests) จำนวน 3 ชุด ที่มีความคู่ขนาน ดังนี้คือ
🔹โครงสร้างข้อสอบ (Test Blueprint)
🔹เนื้อหา
🔹รูปแบบคำตอบ
🔹ความยากง่าย (ที่ได้จากค่าสถิติการลงพื้นที่ทดลองข้อสอบจากโรงเรียนในและนอกสังกัดทั่วประเทศ จำนวน 2 ครั้ง)
🔹จำนวนข้อเท่ากัน (ความยาวข้อสอบเท่ากัน)
🔹ผลวิเคราะห์ความเป็นคู่ขนานของแบบสอบ พิจารณาจากค่าสถิติ (ส่วนเบี่ยงเบนค่าเฉลี่ยกำลังสองของสารสนเทศของแบบสอบ หรือที่เรียนกว่า ค่า RMSDTIF) มีค่า0.472 (ซึ่งควรมีค่าไม่เกิน 0.50)
2.แนวทางการดำเนินงานการบริหารการจัดสอบ
ข้อสอบคู่ขนานทั้ง 3 ฉบับ จะนำไปใช้ตามแนวทางการบริหารการจัดสอบที่แตกต่างกัน ดังนี้
✅️แนวทางที่ 1 สพป. ดำเนินการจัดพิมพ์และจัดส่งให้กับโรงเรียนทุกสังกัดในเขตพื้นที่การศึกษาในวันสอบ (มี สพป. แสดงความจำนงเลือกแนวทางที่ 1 จำนวน 124 เขต)
✅️แนวทางที่ 2 ศูนย์สอบที่บริหารการจัดสอบด้วยการส่งไฟล์ข้อสอบไปยังอีเมล์ของผอ.โรงเรียนที่เป็นสนามสอบ และ log รหัสการเข้าถึงเฉพาะบุคคลเท่านั้น (มี สพป. แสดงความจำนงเลือกแนวทางที่ 2 จำนวน 60 เขต)
✅️แนวทางที่ 3 ข้อสอบสำรอง เพื่อใช้ในกรณีจำเป็นอื่นๆ เช่น ศูนย์สอบมีเหตุสุดวิสัย ไม่สามารถสอบตรงวันสอบที่ สพฐ. กำหนดได้ หรือ เฉพาะนักเรียนที่ขาดสอบ เป็นต้น
⚠️หมายเหตุ⚠️ สพป. ที่เลือกแนวทางที่ 1 จะดำเนินการตามมาตรการรักษาความลับของเอกสารข้อสอบด้วยตนเองทุกขั้นตอน
⚠️ หมายเหตุ⚠️ สพป. ที่เลือกแนวทางที่ 2 กระจายอำนาจให้กรรมการระดับสนามสอบเป็นผู้ดำเนินการตามมาตรฐานรักษาความลับของข้อสอบ
📍ทั้งนี้ ไม่ว่าศูนย์สอบจะเลือกแนวทางใด สพฐ. มีการเน้นย้ำกับ สพป. ทุกแห่ง ยังต้องดำเนินการบริหารจัดสอบให้ได้มาตรฐานและดำเนินการตามมาตรการรักษาความปลอดภัยของข้อสอบทุกแนวทางอย่างเคร่งครัด และในกรณีพบความบกพร่องในการปฏิบัติงานของศูนย์สอบ/สนามสอบ ที่พบหลักฐานชัดเจน เช่น มีการส่งต่อหรือเผยแพร่ข้อสอบก่อนวันสอบ มีการแจ้งร้องเรียนพร้อมหลักฐาน ซึ่ง สทศ. สพฐ. สามารถตรวจสอบผ่าน QR Code ที่ฝังในข้อสอบทุกฉบับว่า มาจากศูนย์สอบใด และให้ดำเนินการดังนี้
1. ส่งหลักฐานการเผยแพร่ รูปหรือชื่อ-นามสกุล ผู้เผยแพร่ ไปยัง ผอ.กลุ่มนิเทศฯ และศึกษานิเทศก์ที่เกี่ยวข้องกับการประเมิน RT เพื่อให้ศูนย์สอบดำเนินการกับบุคคลดังกล่าว
2. ดำเนินการแจ้ง ผอ.เขต (ประธานศูนย์สอบ) เพื่อดำเนินการกับบุคคลที่เผยแพร่ข้อสอบ และสนามสอบที่ไม่ปฏิบัติตาม
3. ผู้รับผิดชอบประจำศูนย์สอบต้องดำเนินการจัดสอบ คุมสอบ และตรวจข้อสอบด้วยตนเอง โดยใช้ข้อสอบสำรอง และส่งหลักฐานการดำเนินการดังกล่าวมายัง สทศ.สพฐ.
4. ให้ศูนย์สอบดำเนินการกับผู้กระทำผิดและรายงานให้ สพฐ.รับทราบต่อไป
3.มาตรฐานและมาตรการรักษาความปลอดภัยของข้อสอบ
1. ทั้ง 3 แนวทาง สพป. ต้องดำเนินการแต่งตั้งคณะกรรมการบริหารการจัดสอบระดับศูนย์สอบ ควบคุมและกำกับติดตามการบริหารการจัดสอบเป็นไปด้วยความยุติธรรม เชื่อมั่น โปร่งใส ตรวจสอบได้ โดยมีประธานคณะกรรมการการจัดสอบ คือ ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเป็นประธานศูนย์สอบโดยตำแหน่ง
2. ทั้ง 3 แนวทางข้างต้น จะต้องดำเนินการตามเอกสารคู่มือการประเมินความสามารถด้านการอ่านของผู้เรียน (RT) เพื่อเป็นแนวทางให้ศูนย์สอบนำไปดำเนินการบริหารจัดสอบทั้งระดับศูนย์สอบและสนามสอบให้มีมาตรฐาน ทั้งในด้านการแต่งตั้งคณะกรรมการระดับศูนย์สอบ สนามสอบ การพิมพ์ข้อสอบ การจัดห้องสอบ การตรวจเยี่ยมสนามสอบ การจัดส่งคะแนนสอบ ฯลฯ มาตรการรักษาความปลอดภัยของข้อสอบ ตามหลักการ ยุติธรรม เชื่อมั่น โปร่งใส และมีส่วนร่วม
3. ข้อสอบทั้ง 3 แนวทาง ทุกฉบับและทุกหน้า ทั้งฉบับกรรมการสอบ ฉบับนักเรียน และฉบับเฉลย จะมี “QR CODE” กำกับทุกหน้า เพื่อให้สพฐ. สามารถตรวจสอบแหล่งที่มาของข้อสอบได้ว่ามาจากศูนย์สอบใด ⚠️หากมีการเผยแพร่ข้อสอบก่อนวันสอบ ก็สามารถทราบได้ว่า ศูนย์สอบใดไม่ปฏิบัติตามคู่มือการบริหารการจัดสอบ (ตามข้อ2 ข้างต้น)
4. สพฐ. ดำเนินการยกย่องเชิดชูเกียรติให้กับศูนย์สอบที่ดำเนินการบริหารการจัดสอบได้ตามมาตรฐานสำคัญและมีหลักฐานเชิงประจักษ์ที่น่าเชื่อถือ มีแนวปฏิบัติที่ดี (Good Practices) เป็นต้นแบบให้ศูนย์สอบอื่นนำแนวทางไปปรับใช้เพื่อยกระดับคุณภาพการดำเนินการสอบในปีการศึกษาต่อไปให้ดียิ่งขึ้น
📍จึงเรียนมาเพื่อทราบและกำกับ ติดตาม ควบคุมการดำเนินงาน เพื่อให้เกิดมาตรฐานของการจัดสอบมากที่สุด
